De Navigators

Geschiedenis

De Navigators zijn door Dawson Trotman opgericht aan het begin van de dertiger jaren aan de westkust van de Verenigde Staten van Amerika. Dawson Trotman was een energieke persoonlijkheid, met veel creativiteit, die zich zelden op de gebaande wegen begaf. De Navigators werd een zichzelf vermenigvuldigende beweging onder mannen bij de marine. Na de tweede wereldoorlog verspreidde de beweging zich ook buiten de marine en de VS.

In 1948 maakt Dawson Trotman een wereldreis en komt op doorreis door Nederland. Hij spreekt op een weekendconferentie van een Bijbelschool in Doorn. Gien Karssen, een jonge oorlogsweduwe, vertaalt hem. Zijn visie op evangelisatie raakt haar diep en ze gaat zich fulltime inzetten, beginnend met de vertaling van de bijbelmemorisatiecursus. Vervolgens vertaalt ze veel praktische bijbelstudies en geeft ze nazorgcursussen. Nederland is het enige navigatorwerk in de wereld dat is opgestart door een vrouw! Later werd Gien Karssen internationaal bekend als schrijfster van vele boeken, vooral rondom het thema vrouwen in de Bijbel.

In 1953 komt Dian Piatt naar Nederland om het werk te versterken. In 1954 treedt De Navigators meer naar buiten als ze tijdens de campagnes van Billy Graham de nazorg mag verzorgen. Het werk van De Navigators neemt via en na deze activiteiten sterk toe.

In 1958 wordt de officiële stichting opgericht en breekt er een nieuwe fase aan onder leiding van Doug Sparks, die mede de verantwoordelijkheid over Europa krijgt. Het werk krijgt een persoonlijker karakter door zomer- en winterconferenties die rond een bepaald thema worden georganiseerd. Doug leidt mensen op om gespreksgroepen te leiden en persoonlijke zorg te kunnen geven. Zij geven dit vervolgens weer door aan de mensen in hun bijbelstudiegroepjes. In 1958 komen ook Roger en Dottie Anderson naar Nederland. Begin jaren zestig volgen Lee en Marilyn Brase, en John en Joyce Sacket. Hun nadruk wordt de persoonlijke training van jonge Nederlanders.

Vanaf 1964 gaat De Navigators evangeliseren onder studenten hetgeen resulteert in een grote toename van jongeren die de Heer willen volgen. Bram en Anneke Josiasse worden het eerste Nederlandse stafmedewerkersechtpaar. In 1966 worden Gert en Baukje Doornenbal stafmedewerkers in Delft. Met de komst van Gert komt er ook een grote doorbraak in het bereiken van studenten en het werk neemt een grote vlucht. Door persoonlijk studenten te bezoeken wordt er contact gelegd met vele studenten en zo ontstaat er een bloeiend studentenwerk in verschillende studentensteden. Een aantal van de studenten die toen bereikt werden met het evangelie ging fulltime bij De Navigators werken. Laurens Touwen en Gosse Hiemstra leiden bijvoorbeeld achtereenvolgens het studentenwerk. Wil Doornenbal ontwikkelt een speciale serie bijbelstudies voor vrouwen. Sommige stafleden van toen zijn nu nog steeds staflid, zoals Cees en Astrid de Jonge en Rinus en Joke Baljeu.

In 1972 wordt de CaptainsClub (nu LEF) opgericht, werk onder jongeren van 14-19 jaar. Het idee dat afgestudeerde studenten, clubs voor jongeren konden starten, kwam van Gert Doornenbal en zijn team, maar werd vooral uitgewerkt door Auke Lemstra, die tot 1981 leiding gaf aan deze tak van het werk. Na zijn vertrek nemen Rob en Ria Barzilay, Ernst en Monica Haagsman en Chris en Corrie Stroo de leiding over en groeit de CC uit tot een stabiel navigatorwerk met vele clubs in heel Nederland.

Vanaf die tijd zijn ook vele initiatieven genomen om niet-studenten, zoals we dat toen noemden, te bereiken en te vormen als arbeider.

In die tijd was het ANW (algemeen navigator werk) een begrip aan het worden en dat heeft ervoor gezorgd dat de navigatorvisie levend bleef onder de vele mensen die als niet-student met De Navigators in aanraking kwamen en onder de afgestudeerden die hun plek in de maatschappij vonden. Ondermeer Arend en Riek Post hebben dit werk getrokken.

Begin zeventiger jaren gaan de eerste navigatorzendelingen naar het buitenland: Dirk en Sandra van Zuylen naar Engeland en Aral en Irene Dijksman naar Frankrijk. Later volgen anderen naar landen vooral binnen Europa.

Begin jaren tachtig blijken de methodes uit de zeventiger jaren onder studenten niet meer te werken. De instroom van nieuwe studenten stagneert en de groepen nemen af in grootte. Alle inzet ten spijt lukt het de staf niet deze ontwikkeling te keren. Dit veroorzaakt ontmoediging onder de staf en velen besluiten het (studentenwerk) te verlaten.

In dit klimaat wordt Aral Dijksman gevraagd om uit Frankrijk terug te komen om Gert Doornenbal als Nederlands directeur op te volgen. Gert Doornenbal wordt Europees directeur. Onder Arals leiding verandert de interne cultuur en komt er meer ruimte voor verandering. Nieuwe initiatieven ontstaan en de organisatie diversifieert in allerlei richtingen. Er komen gezinsconferenties, niet-gehuwdenconferenties, mannenweekends, vrouwenconferenties, skikampen en voetbalkampen.

Koers voor ouders is een hele nieuwe tak met allerlei initiatieven en activiteiten om ouders en opvoeders te inspireren en op te bouwen in hun taak. Dit wordt opgezet door Jos van Dijken. Daarnaast maakt Rob Barzilay een start met de uitgeverij: Navigator Boeken. Zij geven boeken uit die vooral gericht zijn op het ondersteunen van Navigators en opbouw van geïnteresseerde lezers tot doel heeft. Last but not least blijkt er een nieuwe belangstelling te ontstaan voor Navigator stilteaktiviteiten waarin mannen, o.l.v. Ernst Haagsman een weekend samenkomen in een klooster om het aangezicht van God te zoeken. Vrouwen doen ditzeflde o.l.v Elisabeth de Smaele.

In 1987 is er nog maar een klein team van studentenstaf over met Michiel en Ans Gouman, Onno en Cornel van Schayk en Jelle en

Joke Jongsma. Zij pionieren om nieuwe wegen te vinden. Jelle neemt het initiatief om het studentenwerk in Rotterdam om te vormen in een studentenvereniging (NSR). Het idee ontstaat n.a.v de woorden van Paulus in 1 Kor. 9:19-23, hetgeen vertaald werd met 'Student met de studenten zijn'. Deze verandering blijkt een doorbraak te geven, waardoor NSR in vijf jaar tijd groeit naar 165 leden. Andere navigatorsteden volgen geleidelijk aan ook deze aanpak. Kenmerkend is dat studenten meer het ownership van de vereniging krijgen en er meer ruimte komt om het studentenleven in de breedte met elkaar te leven.

In de negentiger jaren komt er een heroriëntatie. Intensieve bestudering van bijbelse waarden en normen geven een opnieuw geformuleerde visie. De aanpak die al eigentijdser was geworden, wordt weer opnieuw onder de loep genomen en verandert, maar de drijfveer is nog steeds hetzelfde: 'Christus zichtbaar maken in de eigen leefwereld van mensen'. Vanaf begin 1996 vormen Rob en Elly Kampstra en Chris en Corrie Stroo de nieuwe landelijke leiding van De Navigators.

In 1999 ontstaat er een polarisatie over de strategie t.a.v. niet-kerkelijke mensen. In dit conflict lijkt er geen weg te zijn waarin iedereen zich kan vinden. Het bestuur van De Navigators hakt uiteindelijk de knoop door en besluit dat er ruimte is voor meerdere sporen. Rob Kampstra en Chris Stroo besluiten zich vervolgens terug te trekken uit de landelijke leiding. Zij beginnen met de steun van de organisatie, een nieuw onderdeel, Oikos, met een focus op mensen zonder kerkelijke achtergrond. Zo'n acht stafleden gaan met hen mee om dit nieuwe onderdeel vorm te geven.

Een aantal senior stafleden neemt als team de leiding van De Navigators. Ed Haagsman wordt opnieuw verantwoordelijk voor de Captains Club. Jelle Jongsma krijgt de vertantwoordelijkheid voor NSV. Vanaf 2000 maakt NSV een stormachtige groei door en het ledenaantal groeit van 600 naar 3000 studenten in 2010. Het aantal stafleden groeit naar bijna 40 personen, waarvan de meesten parttime en sommigen onbetaald.

In 2002 wordt Paul Tameling aangesteld als directeur. Hij vervult deze rol parttime en onbezoldigd naast zijn eigen baan als consultant. In 2005 ontstaat een nieuw onderdeel LifeNet, geleidt door Jozua Ros. LifeNet wil Young professionals helpen in hun bezinning op geloof en werk.

In 2007 krijgt Maurits Roose de leiding van de Captains Club. Het concept wordt aangepast en de focus komt te liggen bij de training van jeugdleiders, voor een leeftijdsgroep van ongeveer 16 tot 23 jaar. Ook de naam wordt veranderd in LEF. Deze verandering blijkt aan te slaan en luidt een nieuw seizoen van groei in voor het jongerenwerk.

In 2009 worden Bernard Terlouw en Jelle Jongsma aangesteld als nieuwe directeuren voor De Navigators. Deze benoeming luidt een nieuwe fase in, waarin er meer capaciteit komt om verder te bouwen. In januari 2010 neemt Joost van Heusden de leiding van NSV op zich, met naast zich Laurence Koo als adjunct.

Door de jaren heen is er veel van de vorm van De Navigators veranderd, maar de boodschap en de visie zijn nog steeds hetzelfde: door persoonlijke relaties anderen helpen groeien in hun leven met Christus, zodat ook zij weer anderen kunnen helpen.

Stichting De Navigators Nederland maakt deel uit van een wereldwijde gemeenschap die momenteel in meer dan 100 kanden werkt. Het internationale hoofdkwartier bevindt zich in Colorado Springs, VS, waar een internationaal leidersteam het wereldwijde werk begeleidt en versterkt. Dit team wordt geleidt door Mike Treneer, de internationale president van De Navigators.